Сядзібы Беларусі

Сядзібы Беларусі - гэта сотні былых маёнткаў шляхты і магнатаў, раскіданых па ўсёй краіне: ад адрэстаўраваных музеяў да напаўразбураных дамоў сярод старых паркаў. У іх жылі і працавалі кампазітары, калекцыянеры, асветнікі і пісьменнікі.

У падборцы - больш за пяцьдзясят сядзіб з нашага каталога з фота, гісторыяй уладальнікаў і кропкай на мапе. Ніжэй расказваем, якія маёнткі адкрытыя як музеі, дзе шукаць атмасферныя руіны і як спланаваць паездку па сядзібах на выхадныя.

Знойдзена месцаў: 214

Поразава. Сядзіба «Багудзенкі».

Поразава. Сядзіба «Багудзенкі».

Location

Беларусь, Гродзенская вобласць, Свіслацкі раён, вёска Поразава.

Сядзіба "Багудзенкі" з'яўляецца гістарычным помнікам архітэктуры канца 19 - пачатку 20 стагоддзя з элементамі барока і класіцызму. Знаходзіцца яна ў Гродзенскай вобласці, у пасёлку Поразава. Сядзіба належала шляхетнаму роду Бутаўт-Андрэйкавічаў. Будынак мае складаныя кампазіцыйныя формы - высокі ломаны дах, бакавыя фасады з двухпавярховымі вежкамі, якія завяршаюцца шатровымі дахамі. Галоўны фасад мае кантаваны эркер з ламаным дахам і парадны ганак з чатырма слупамі, на якія абапіраецца мансарда. Да дома прылягае парк, з шырокімі алеямі, кветнікамі і штучным вадаёмам. Нягледзячы на вялікую колькасць гістарычных падзей, якую прыйшлося перажыць сядзібе, яна захавалася практычна ў першапачатковым выглядзе, але паступова разбураецца. Цяпер, сядзіба выстаўлена на таргі, і ёсць надзея на яе, з часам, аднаўленне.

Помнік архітэктуры | Гістарычнае | З дзецьмі | Паркавая зона

Сядзіба

Сядзіба

Likes2

Views1966

Радзівілкі. Сядзіба Гурскіх.

Радзівілкі. Сядзіба Гурскіх.

Location

Беларусь, Гродзенская вобласць, Гродзенскі раён, Радзівілкі вёска

Сядзібна-паркавы ансамбль "Свяцк Гурскіх" знаходзіцца за 25 кіламетраў ад Гродна, побач са Аўгустоўскім каналам, у вёсцы Радзівілкі. Некалькі гадоў таму сям'я Віктара Барташэвіча набыла сядзібу на аўкцыёне і з тых часоў займаецца яе аднаўленнем. У падвале з арачнымі скляпеннямі з'явілася ўтульная "Піўніца", а пазней адкрыўся Гасцявы дом Гурскіх. Улетку тут праводзяць вяселля для сотні гасцей, а ў музычнай гасцінай, разлічанай на 50 чалавек, праходзяць мерапрыемствы. Уладальнікі ўклалі велізарныя намаганні, каб узнавіць унікальную атмасферу старадаўняй сядзібы. Для рэстаўрацыі прыцягвалі спецыялістаў: архітэктараў, дызайнераў і рэстаўратараў. Працавалі па старых фатаграфіях, прадстаўленых братамі Гурскімі з Варшавы, чыё дзяцінства прайшло ў Радзівілках. Некаторыя фрагменты сцен пакінулі ў першапачатковым выглядзе, каб захаваць гістарычнае аблічча.

Платна | На рэстаўрацыі | Гістарычнае

Сядзіба

Сядзіба

Likes1

Views2969

Дзям'янкі. Сядзіба Герардаў.

Дзям'янкі. Сядзіба Герардаў.

Location

Беларусь, Гомельская вобласць, Добрушскі раён, Рассветаўскі сельсавет, в. Дзям'янкі, Савецкая вуліца, 1

Вёска Дзям'янкі знаходзіцца ў 50 кіламетрах ад Гомеля і 20 кіламетрах ад Добруша. Зямля гэтая па-сапраўднаму гістарычная. Тут выяўлена дзве стаянкі эпохі неаліту, знойдзены прылады працы з крэмнію і элементы керамікі. Сярод археалагічных знаходак-старажытныя курганныя могілкі, якія налічваюць 159 курганоў. Гэта былі пахаванні радзімічаў. Вакол Дзям'янак знаходзяцца загадкавыя магільныя палі, да гэтага часу выклікаюць цікавасць навукоўцаў. А яшчэ тут выяўлена ўнікальная знаходка - адзіны на ўсёй тэрыторыі радзімічаў Некропаль. На працягу 500 гадоў радзімічы прывозілі ў Дзям'янкі цела знакамітых асоб, каб пахаваць іх тут. Жамчужынай гэтага месца была і застаецца найпрыгожая сядзіба Мікалая Мікалаевіча Герарда. Нажаль, цяпер закінутая і пакінутая на волю лёсу...

Помнік архітэктуры | Крушня | Гістарычнае

Сядзіба

Сядзіба

Likes1

Views2550

Сядзібы-музеі, якія варта ўбачыць

Пасля рэстаўрацыі некалькі маёнткаў ператварыліся ў паўнавартасныя музеі з інтэр'ерамі, экспазіцыямі і дагледжанымі паркамі.

  • Залессе (Смаргонскі раён) - маёнтак Міхала Клеафаса Агінскага, кампазітара і палітыка. У адноўленым доме - музей, вакол - пейзажны парк.
  • Шчорсы (Навагрудскі раён) - рэзідэнцыя Храптовічаў, дзе ў XVIII стагоддзі сабралі адну з найбуйнейшых прыватных бібліятэк Вялікага Княства Літоўскага.
  • Жылічы (Кіраўскі раён) - палацава-паркавы ансамбль XIX стагоддзя з вялікім паркам і сажалкамі.
  • Пружанскі палацык - невялікая сядзіба XIX стагоддзя ў Пружанах, цяпер тут краязнаўчы музей і парк.
  • Чырвоны Бераг (Жлобінскі раён) - эфектны эклектычны палац канца XIX стагоддзя з паркам.

Што ёсць у нашым каталогу

Большасць сядзіб у падборцы - не музейныя, а «жывыя» або закінутыя. Гэта робіць паездкі па іх асабліва цікавымі: можна знайсці паркі з векавымі дрэвамі, гаспадарчыя пабудовы з чырвонай цэглы, бровары і вінакурні. Сярод цікавых аб'ектаў:

  • Рось - сядзіба Патоцкіх-Браніцкіх у Ваўкавыскім раёне.
  • Станькава - маёнтак Чапскіх каля Дзяржынска з паркам і сажалкамі.
  • Чырвоная Зорка (Радзівілімонты) - былая сядзіба Радзівілаў у Клецкім раёне.
  • Ласток - мемарыяльная сядзіба Якуба Коласа, звязаная з дзяцінствам пісьменніка.
  • Сноў, Свіслач, Будслаў, Яновічы і Туча - сядзібы розных родаў, многія з паркамі, што захаваліся.
  • Малыя Аўцюкі - музей-аграсядзіба на Палессі, дзе паказваюць традыцыйны вясковы побыт.

Сядзібы і славутыя ўраджэнцы

Многія маёнткі цікавыя не столькі архітэктурай, колькі людзьмі, якія там нарадзіліся. Каля Косава, у Мерачоўшчыне, адноўлены дом, дзе нарадзіўся Тадэвуш Касцюшка. У Заосці каля Баранавіч - сядзіба-музей, звязаная з нараджэннем Адама Міцкевіча. У Убелі на Міншчыне нарадзіўся кампазітар Станіслаў Манюшка, а ў Варацэвічах на Берасцейшчыне - мастак Напалеон Орда, які пакінуў сотні малюнкаў замкаў і сядзіб, па якіх сёння аднаўляюць іх выгляд. Такія мясціны добра дапаўняюць маршрут: можна ўбачыць не толькі сцены, але і зразумець, хто ў іх жыў.

Маршрут па сядзібах на выхадныя

Сядзібы зручна глядзець «гнёздамі»: у кожным раёне іх бывае па некалькі. Напрыклад, у Мінскай вобласці можна за адзін дзень аб'ехаць Станькава, Жылічы і некалькі невялікіх маёнткаў па дарозе, а на другі дзень накіравацца ў Нясвіжскі і Клецкі раёны. Для Гродзеншчыны добры варыянт - Шчорсы і Навагрудак, потым Рось і ваколіцы Ваўкавыска.

Перад паездкай паглядзіце на мапе, якія аб'екты знаходзяцца побач з вашым маршрутам: часта за 10–15 хвілін ад трасы стаіць дом з калонамі, пра які не пішуць у даведніках.

Як паводзіць сябе ў закінутых сядзібах

Многія дамы стаяць без гаспадароў і ў аварыйным стане. Не заходзьце ўнутр, калі канструкцыі выглядаюць ненадзейна, не падымайцеся на перакрыцці і не забірайце «сувеніры» - цэглу, кафлю, элементы дэкору. Частка сядзіб знаходзіцца на тэрыторыі дзейных прадпрыемстваў, школ або санаторыяў, таму ўдакладняйце, ці можна прайсці на тэрыторыю.

Калі ехаць

Найлепшы час - позняя вясна і залатая восень: у сядзібных парках квітнеюць бэз і каштаны або жоўкнуць ліпавыя алеі. Улетку тэрыторыя моцна зарастае, а зімой без лістоты добра відаць архітэктуру, але да некаторых аб'ектаў складана пад'ехаць па снезе.

Частыя пытанні

Якія сядзібы Беларусі адкрытыя як музеі?

Сярод найвядомейшых - Залессе (сядзіба Агінскага), Шчорсы, Жылічы, Пружанскі палацык і Чырвоны Бераг. Большасць іншых сядзіб даступныя толькі для знешняга агляду.

Ці можна заходзіць у закінутыя сядзібы?

Фармальна многія з іх маюць уладальнікаў або ахоўваюцца як помнікі, а будынкі часта аварыйныя. Бяспечней абмежавацца аглядам звонку і прагулкай па парку.

Дзе пераначаваць побач з сядзібамі?

У Беларусі шмат аграсядзіб, а ў некаторых адрэстаўраваных маёнтках ёсць гасцініцы. Зручна выбіраць начлег па мапе побач з вашым маршрутам.

Калі лепш ехаць па сядзібах Беларусі?

Увесну і ўвосень: паркі прыгожыя, а расліннасць яшчэ не хавае будынкі. Улетку многія тэрыторыі моцна зарастаюць.

Іншыя падборкі

Усе падборкі месцаў