Арт-парк Манылы Холм.

У вёсцы Сярэдняя (былая Манылы) ёсць месца, якое на картах адзначана як Manyly Holm. Гэта не проста прыватная тэрыторыя, а сапраўдная лэнд-арт-рэзідэнцыя, дзе прырода і творчасць існуюць у сімбіёзе. Гаспадары сядзібы - мінскія скульптары Паліна Пірагова і Васіль Цімашоў, стваральнікі майстэрні «Рэха».

Іх шлях да працы з прыроднымі матэрыяламі пачаўся з каменя. Шум балгаркі і пыл падштурхнулі да пошуку адасобленага месца за горадам. Участак знайшлі 10 гадоў таму, і з тых часоў ён стаў не толькі домам, але і прасторай для эксперыментаў. Сёння тэрыторыя Manyly Holm нагадвае сцэну з міфа: ранняй раніцай, у туманнай смузе, арт-аб'екты тут выглядаюць як духі лесу, якія выйшлі з гушчару.

Пераход да працы з лазой адбыўся выпадкова. Паліна спрабавала сплесці шпакоўню, але канструкцыя развальвалася. Тады Васіль прапанаваў зрабіць металічны каркас. Так нарадзілася першая сумесная праца - скульптура "Прыродная сувязь" з дзерэна крывава-чырвонага, якая да гэтага часу захоўваецца ў майстэрні.

Сакрэт папулярнасці скульптур "Рэха" - у іх даўгавечнасці. Нягледзячы на сумневы заказчыкаў у пачатку шляху (2015 год), час даказаў, што аб'екты з лазы на металічным каркасе вытрымліваюць больш за 10 гадоў. Прыродны матэрыял з часам мяняе колер, пакрываецца мохам, але выглядае натуральна, а метал «пераварваецца» прыродай без шкоды для экалогіі. Работы майстроў упрыгожваюць Севастопальскі парк, Батанічны сад і вуліцу Кастрычніцкую ў Мінску, а таксама міфалагічную сцежку Бярэзінскага запаведніка.

Геаграфія праектаў выйшла далёка за межы Беларусі. У 2017 годзе скульптары стварылі арт-аб'ект на фасадзе будынка на Кастрычніцкай у рамках фестывалю Vulica Brazil. А праз гады арганізатар фестывалю запрасіў іх у Бразілію. Там, на будынку культурнага цэнтра Нацыянальнага банка, з'явілася іх маштабны твор "Адраджэнне праз прыроду" (Reliving through the nature), якая складаецца з 55 частак. Мантаж аб'екта нагадваў зборку складанага пазла і запатрабаваў дапамогі 20 асістэнтаў.

Зараз Паліна і Васіль не толькі ствараюць арт-аб'екты, але і выкладаюць скульптуру ў каледжы мастацтваў ім. І. А. Ахрэмчыка, дзе калісьці пазнаёміліся самі. Студэнтам яны даюць галоўны савет: не спрабаваць спадабацца іншым, а ствараць тое, што падабаецца сабе. Галоўная крыніца натхнення для іх - прыродныя формы: гузы, тронкі, расліны. У планах у сям'і - стварэнне парку скульптур на сваёй тэрыторыі: металічныя шатры, якія з часам апляце вінаградная лаза, ператварыўшы ўчастак у зялёныя джунглі. Яшчэ адна мара - сплесці люстры з лазы і развесіць іх у закінутых сядзібах Беларусі, каб удыхнуць жыццё ў старыя сцены.